Kattengras kweken: zaaien, verzorgen en waarom katten gras eten

Kattengras kweken is makkelijk. Je zaait graanzaad (meestal gerst, haver of tarwe) dun in een pot met vochtige potgrond, dekt het af met een laagje aarde van een halve tot een hele centimeter en zet de pot op een lichte plek. Na 2 tot 5 dagen zie je de eerste sprietjes, na 7 tot 10 dagen mag je kat eraan. Na een week of twee, drie wordt het gras geel en slap. Zaai daarom om de twee weken een nieuw potje, dan heb je altijd vers gras.

Dit artikel bevat partnerlinks Hoe zit dat?

Katdootje krijgt een kleine vergoeding als je via een link in dit artikel iets koopt. Dat kost jou niets extra en bepaalt niet wat we aanraden.

Wat is kattengras?

Kattengras is jong gras van gewone granen: gerst, haver (dan heet het ook wel havergras), tarwe of rogge. Je laat het in een pot opkomen en geeft het aan je kat zolang het jong en sappig is. Zakjes kattengraszaad bevatten meestal gerst of een mengsel van granen.

Katten eten het om dezelfde reden waarom buitenkatten in de tuin aan grassprieten knabbelen. Een binnenkat heeft die kans niet, en gaat dan soms aan je kamerplanten. Een potje kattengras geeft hem iets veiligs om op te kauwen.

Kattengras is iets anders dan kattenkruid. Kattenkruid (catnip, Nepeta cataria) is een kruid uit de lipbloemenfamilie dat bij veel katten een kort roesje van spelen, rollen en kwijlen geeft. Kattengras doet dat niet. Wil je weten wat kattenkruid met je kat doet, lees dan waar kattenkruid goed voor is.

Kattengras kopen: zaadjes of kant-en-klaar

Je kunt kattengras op twee manieren in huis halen.

• Kant-en-klaar in een pot: bij tuincentra, dierenwinkels en sommige supermarkten. Je kat kan er meteen aan. Het nadeel is dat zo'n pot na twee à drie weken op is en je dan opnieuw moet kopen.
• Kattengras zaden: goedkoper per potje en altijd voorradig in de kast. Je moet wel een week wachten. Met een zakje zaad en een paar ondiepe potjes zaai je om de beurt, zodat er steeds één klaarstaat.

Zaadjes vind je in tuincentra en dierenwinkels, soms als kweekset met bakje en grond erbij. Een los zakje gerstzaad is genoeg voor de meeste katten.

Kattengras zaaien en kweken: stap voor stap

Zelf kattengras kweken kost je vijf minuten werk. Dit heb je nodig: een zakje kattengraszaad, een ondiepe pot of bak met gaatjes in de bodem (of een schoteltje eronder), gewone potgrond en een plantenspuit.

1. Week het zaad een nacht. Zet de zaadjes een nacht in een bakje lauw water. Ze kiemen dan sneller en gelijkmatiger. Zadenleveranciers als Bingenheimer adviseren dit ook.
2. Vul de pot met potgrond. Vul hem tot een paar centimeter onder de rand en maak de grond vochtig. Nat genoeg dat hij aan elkaar plakt, niet zo nat dat er water uit druppelt.
3. Zaai dun. Strooi de zaadjes in één laag over de grond. Ze mogen dicht bij elkaar liggen, maar niet op elkaar. Te dik zaaien is de belangrijkste oorzaak van schimmel.
4. Dek af met een laagje aarde. Een halve tot een hele centimeter is genoeg. Druk het licht aan.
5. Houd het vochtig tot het kiemt. Besproei de aarde met een plantenspuit in plaats van te gieten. Wil je het sneller laten kiemen, leg dan losjes huishoudfolie met een paar gaatjes over de pot. Haal die weg zodra de eerste sprietjes boven komen.
6. Zet het licht neer. Na het kiemen wil het gras veel licht. Een vensterbank zonder felle middagzon is ideaal.

Bij kamertemperatuur zie je na 2 tot 5 dagen de eerste groene puntjes. Zadenleverancier Kiepenkerl noemt bij zijn kattengrasmix een kiemduur van 5 tot 10 dagen bij 10 tot 20 graden, dus in een koele bijkeuken of in de winter duurt het langer. Na 7 tot 10 dagen is het gras zo'n 10 centimeter hoog en kun je het aan je kat geven.

Kattengras planten in pot, bak of op watten?

Een ondiepe pot met potgrond werkt het best. Een zware, brede bak is handig als je kat de pot omduwt. Kweken op watten of keukenpapier kan ook, maar droogt sneller uit en schimmelt makkelijker. Er zijn ook kweeksets met een bakje en een eigen bodem, die doen hetzelfde als een pot met potgrond.

Wil je kattengras buiten in de tuin of op het balkon kweken, dan gelden er een paar andere regels (zaaimoment, slakken, katten van de buren). Daarover gaat kan kattengras buiten.

Kattengras verzorgen en onderhouden

Kattengras is een kortlevend plantje. Met goede verzorging houd je het twee tot drie weken mooi.

Water geven

Houd de grond licht vochtig, nooit doorweekt. Een klein potje op een warme vensterbank droogt snel uit, dus voel elke dag even met je vinger. Voelt de bovenste laag droog, geef dan een klein beetje water of spuit de grond nat. Staat er water in de schotel, giet dat weg. Natte voeten zijn slecht voor de wortels en trekken schimmel aan.

Licht

Kattengras wil veel licht. Een raam op het oosten of westen is prima. Volle middagzon achter glas op het zuiden laat het potje in de zomer snel uitdrogen, daar moet je dan vaker water geven. In de winter kan het gras wat sloom groeien. Een plekje dichter bij het raam helpt dan.

Knippen

Knip sprieten die langer worden dan 10 tot 15 centimeter een stukje terug. Het gras blijft dan steviger en je kat krijgt geen hele lange sprieten binnen. Dat laatste is meer dan een detail: lange grassprieten kunnen achter in de keel of neus van een kat blijven hangen.

Schimmel voorkomen

• Zaai dun, in één laag. Tussen de sprietjes moet lucht kunnen stromen.
• Geef niet te veel water, en gebruik tijdens het kiemen een plantenspuit.
• Haal gele en dode sprieten weg. Die gaan als eerste schimmelen.
• Zorg voor frisse lucht. Zet het potje bij mooi weer af en toe een uurtje buiten.

Schrik niet van wit pluis rond de zaadjes in de eerste dagen. Dat zijn meestal wortelhaartjes: zacht, wit en alleen aan de jonge worteltjes. Ze vallen plat als je ze nat spuit. Schimmel zit ook op de grond, de zaadjes of de stengels, is grijs, groen of zwart, voelt slijmerig aan of ruikt muf. Twijfel je, geef het potje dan niet aan je kat en zaai opnieuw in een schone pot.

Opnieuw zaaien

Na twee tot drie weken wordt kattengras geel, slap of plat getrapt. Het groeit na knippen nog even door, maar een vers potje is beter. Het makkelijkst is om om de twee weken een nieuw potje te zaaien. Dan staat er steeds één klaar als het oude op is. De oude kluit kan gewoon op de composthoop of in de groenbak.

Waarom eten katten gras?

Eerlijk antwoord: niemand weet het zeker. Het grootste onderzoek naar deze vraag komt van de diergedragsonderzoekers van UC Davis in Californië (Hart en collega's). Zij lieten in 2019 voor het eerst resultaten zien en publiceerden het volledige onderzoek in 2021 in het tijdschrift Animals. Ze vroegen meer dan duizend kattenbezitters die hun kat dagelijks zagen hoe vaak hun kat planten at.

• 71 procent van de katten was minstens zes keer gezien terwijl ze planten aten. Maar 11 procent was nooit betrapt. Bij volwassen katten was gras de favoriet.
• Slechts 9 procent van de katten leek ziek vóór het grazen. De oude gedachte dat een kat gras eet omdat hij zich niet lekker voelt, klopt voor de meeste katten dus niet.
• Ongeveer een kwart (27 procent) gaf vaak over na het eten van planten. De rest dus niet.
• Kortharige en langharige katten aten even vaak planten. Dat pleit tegen het idee dat katten gras eten om haarballen kwijt te raken.
• Jonge katten aten vaker planten dan oudere katten.

De onderzoekers denken dat het een aangeboren gewoonte is uit de tijd van de wilde voorouders. Onverteerbaar plantenmateriaal zou darmwormen helpen afvoeren, iets wat ook bij wilde roofdieren is beschreven. Bewezen is die verklaring nog niet, ze past wel bij wat de onderzoekers zagen. Hun praktische advies is wel duidelijk: heeft je kat geen tuin, zet dan een potje gras neer.

Wat doet kattengras wel en niet?

Je leest vaak dat kattengras de spijsvertering helpt, haarballen oplost, de tanden poetst, stress vermindert of vitamines aanvult. Voor die beweringen is geen goed bewijs. Wat wel klopt: veel katten vinden grazen gewoon fijn, en een binnenkat die kattengras heeft laat je kamerplanten vaker met rust. Het is een stukje natuur in huis, en voor een binnenkat ook wat afwisseling, net als interactief speelgoed tegen verveling.

Een beetje overgeven na het grazen is bij sommige katten normaal. Spuugt je kat vaak, ook zonder gras, of eet hij slecht, laat dan je dierenarts kijken. Meer over de oorzaken lees je in waarom katten overgeven en over haarballen in haarballen bij je kat. Heeft je kat een gevoelige maag, dan helpt ander voer vaak meer dan gras: zie kattenvoer voor een gevoelige maag.

Ga naar de dierenarts als je kat na het grazen blijft kokhalzen, slikken, niezen (soms met bloed) of niet meer wil eten. Een lange grasspriet kan achter het zachte gehemelte of in de neus vastzitten. Dat los je niet thuis op, de dierenarts haalt hem onder verdoving weg.

Welk gras is veilig voor je kat, en welk niet?

Veilig: gras van gerst, haver, tarwe of rogge dat je zelf zaait of als kattengras koopt. Koop je een kant-en-klare pot, kies dan een die als kattengras wordt verkocht en dus bedoeld is om op te eten.

Liever niet:

• Siergrassen uit de tuin of als kamerplant. Je weet niet altijd welke soort het is, en sommige hebben vlijmscherpe bladranden, zoals pampasgras.
• Gras uit het gazon of de berm als je niet weet wat erop gespoten of gestrooid is (onkruidverdelger, mest, korrels tegen mos).
• Lelies en andere giftige planten in de buurt van het kattengras. Lelies zijn voor katten zeer giftig en kunnen nierfalen veroorzaken. Ze staan vaak in boeketten. Een overzicht vind je bij giftige planten voor katten.

Heeft je kat aan een plant gezeten waarvan je niet weet of hij giftig is, bel dan meteen je dierenarts en neem de plant of een foto mee.

Veelgestelde vragen